ویتیلیگو (پیسی) چیست؟ علائم، علل و روشهای درمان مقدمه ویتیلیگو که در میان مردم با نام «پیسی» نیز شناخته میشود، یکی از بیماریهای پوستی است که باعث از بین رفتن رنگ طبیعی پوست در برخی نواحی بدن میشود. این بیماری زمانی رخ میدهد که سلولهای تولیدکننده رنگدانه پوست (ملانوسیتها) فعالیت خود را از دست بدهند یا از بین بروند. در نتیجه، لکههای سفید با اندازههای مختلف روی پوست ظاهر میشوند. ویتیلیگو میتواند در هر سنی ایجاد شود، اما در بسیاری از افراد نخستین نشانههای آن پیش از ۳۰ سالگی دیده میشود. این بیماری مسری نیست و از طریق تماس پوستی، استفاده از وسایل مشترک یا زندگی در کنار فرد مبتلا منتقل نمیشود. --- ویتیلیگو چگونه به وجود میآید؟ رنگ پوست، مو و چشمهای انسان توسط مادهای به نام ملانین تعیین میشود. این ماده توسط سلولهایی به نام ملانوسیت تولید میشود. هنگامی که این سلولها آسیب ببینند یا از بین بروند، پوست در آن ناحیه رنگ خود را از دست داده و لکههای سفید ظاهر میشوند. اگرچه علت دقیق ویتیلیگو هنوز به طور کامل مشخص نشده است، اما تحقیقات نشان میدهد که عوامل مختلفی میتوانند در بروز این بیماری نقش داشته باشند. عوامل مؤثر در ایجاد ویتیلیگو - زمینه ژنتیکی و سابقه خانوادگی - اختلالات سیستم ایمنی بدن - بیماریهای خودایمنی - استرسهای شدید روحی و روانی - آسیبهای پوستی و سوختگی - برخی عوامل محیطی --- علائم و نشانههای ویتیلیگو مهمترین علامت ویتیلیگو، ایجاد لکههای سفید روی پوست است. این لکهها ممکن است به تدریج بزرگتر شوند یا تعداد آنها افزایش پیدا کند. نواحی شایع درگیری - صورت و اطراف دهان - اطراف چشمها - دستها و انگشتان - آرنجها و زانوها - پاها - نواحی تناسلی - پوست سر در برخی موارد موهای ناحیه درگیر نیز سفید میشوند. حتی ممکن است رنگ مژهها، ابروها یا ریش نیز تغییر کند. ---
انواع ویتیلیگو ویتیلیگوی موضعی در این نوع، لکههای سفید تنها در یک یا چند ناحیه محدود از بدن دیده میشوند. ویتیلیگوی منتشر شایعترین نوع بیماری است که در آن لکهها در بخشهای مختلف بدن ظاهر میشوند. ویتیلیگوی سگمنتال در این حالت لکهها معمولاً در یک سمت بدن ایجاد میشوند و روند پیشرفت متفاوتی نسبت به سایر انواع دارند. --- آیا ویتیلیگو خطرناک است؟ ویتیلیگو معمولاً بیماری خطرناکی محسوب نمیشود و به اندامهای داخلی بدن آسیب نمیرساند. با این حال، تغییرات ظاهری پوست میتواند بر اعتمادبهنفس و کیفیت زندگی فرد تأثیر بگذارد. بعضی از بیماران ممکن است دچار اضطراب، کاهش اعتمادبهنفس یا مشکلات اجتماعی شوند. به همین دلیل توجه به سلامت روان در کنار درمانهای پوستی اهمیت ویژهای دارد. --- تشخیص بیماری ویتیلیگو متخصص پوست معمولاً با معاینه بالینی میتواند این بیماری را تشخیص دهد. در صورت نیاز ممکن است از روشهای زیر استفاده شود: - بررسی سابقه پزشکی بیمار - معاینه با نور مخصوص (لامپ وود) - آزمایش خون برای بررسی بیماریهای خودایمنی - نمونهبرداری پوستی در موارد خاص --- روشهای درمان ویتیلیگو درمان ویتیلیگو به سن بیمار، وسعت درگیری پوست و مدت زمان بیماری بستگی دارد. اگرچه درمان قطعی برای همه بیماران وجود ندارد، اما روشهای متعددی برای کنترل بیماری و بازگرداندن رنگ پوست استفاده میشود. درمانهای دارویی کرمها و پمادهای تجویز شده توسط پزشک میتوانند در برخی بیماران باعث بازگشت تدریجی رنگ پوست شوند. نوردرمانی نوردرمانی با اشعه فرابنفش یکی از مؤثرترین روشهای درمان ویتیلیگو است و در بسیاری از بیماران نتایج مطلوبی ایجاد میکند. درمانهای جراحی در موارد خاص و پایدار، پزشک ممکن است از روشهای پیوند پوست یا پیوند سلولهای رنگدانهساز استفاده کند. مراقبتهای روزانه - استفاده از آفتاب و یا در صورت عدم دسترسی به آفتاب استفاده از ویتامین دی - جلوگیری از خراش یا آسیب پوستی - رعایت توصیههای پزشک متخصص --- آیا ویتیلیگو قابل پیشگیری است؟ به دلیل ناشناخته بودن علت اصلی بیماری، راه قطعی برای پیشگیری وجود ندارد. با این حال کاهش استرس، مراقبت از پوست و مراجعه زودهنگام به پزشک در صورت مشاهده علائم میتواند در کنترل بهتر بیماری مؤثر باشد. --- زندگی با ویتیلیگو بسیاری از افراد مبتلا به ویتیلیگو زندگی عادی، موفق و سالمی دارند. آگاهی از بیماری و پیگیری منظم درمان نقش مهمی در کنترل علائم و بهبود کیفیت زندگی دارد. پذیرش بیماری، دریافت حمایت خانواده و استفاده از مشاورههای تخصصی در صورت نیاز میتواند به افزایش اعتمادبهنفس بیماران کمک کند. --- نتیجهگیری ویتیلیگو یا پیسی یک بیماری پوستی غیرمسری است که به دلیل کاهش یا از بین رفتن سلولهای تولیدکننده رنگدانه پوست ایجاد میشود. تشخیص زودهنگام، مراجعه به متخصص پوست و پیگیری درمان میتواند به کنترل بیماری و بهبود ظاهر پوست کمک کند. در صورت مشاهده لکههای سفید روی پوست، بهتر است برای ارزیابی دقیق و دریافت درمان مناسب با پزشک متخصص مشورت کنید. --- تهیه و تنظیم: خانم دکتر مریم کاظمی بخش جلدی زیبایی ، بیماریهای پوست، مو و زیبایی.
.